Căn nhà bạn ưng đang có người thuê: hợp đồng thuê đó sẽ đi theo căn nhà sang tay bạn
Trang này có một bài khác về “những điều thật sự nên hỏi khi đi xem nhà: về căn nhà, khu dân cư và giao dịch này”. Loại nhà này thường có giá trông dễ chịu hơn, và phần dễ chịu đó thường là vì nó kèm theo một thứ bạn chưa nhìn rõ: một hợp đồng bạn không tham gia, nhưng sẽ trở thành hợp đồng bạn phải tuân theo. Nó quyết định khi nào bạn dọn vào được, mỗi tháng có thu nhập hay không, và ngày đầu tiên tiếp quản bạn phải xử lý gì. Bài này nói về trước khi trả giá (offer) cần lấy những tài liệu nào, cần hỏi rõ điều gì, và vào ngày giao dịch hoàn tất cần bàn giao những gì.
Trước hết lấy chính bản hợp đồng thuê
Trước khi bàn giá, hãy xin bản đó, và phải là bản đầy đủ: phần chính, phụ lục, và mọi bản sửa đổi ký sau đó. Nội dung hợp đồng thuê do người khác kể lại bằng miệng thì không tính.
Trang này có một bài khác về “nhận tài liệu công bố thông tin (disclosure) của bên bán rồi thì đọc hết thật sự”. Hợp đồng thuê (lease) cũng đọc theo cùng một cách: ngày, số tiền, cuối cùng mới xem đến các điều khoản.
Bốn ngày quyết định dòng thời gian của bạn
Bốn ngày này quyết định khi nào bạn dùng được căn nhà, và chúng thường không khớp với ngày giao dịch hoàn tất của bạn. Bày ra xem hết rồi mới quyết định có trả giá hay không.
Trang này có một bài khác về “bày ra ngay tất cả các hạn chót sắp tới sau khi giá bạn đưa ra được chấp nhận”. Lần này bảng đó cần thêm một cột: các ngày ở phía hợp đồng thuê.
- Có thể hỏi ai
- Ngày bắt đầu và kết thúc hợp đồng thuê, và có tự động gia hạn không
- Nếu muốn chấm dứt, thời hạn báo trước là bao lâu, do ai báo
- Tiền thuê đã thu đến ngày nào
- Tiền cọc do ai giữ, bao nhiêu
Khoản tiền cọc phải bàn như một mục riêng
Tiền cọc (security deposit) thường được chuyển từ bên bán sang bạn khi giao dịch hoàn tất, và đó không phải tiền của bên bán: người phải trả lại về sau là bạn. Vì vậy cần xác nhận số tiền, hiện đang để ở đâu, và có phần tích lũy thêm không.
Trang này (trang Thuê nhà) có một bài khác về “làm sao lấy lại được tiền cọc, những việc phải làm ngay từ ngày dọn vào”. Bài đó viết từ góc độ người thuê, còn bây giờ bạn sẽ thành phía bên kia: biên bản lúc dọn vào, ảnh các hư hỏng sẵn có, những thứ đó bạn phải lấy kèm luôn.
Hỏi rõ tình trạng hiện tại, đừng chỉ nhìn giấy
Điều ghi trên giấy và điều thực tế xảy ra thường có khoảng cách. Cần hỏi: tiền thuê có trả đúng hạn không, có nợ không, gần đây có báo sửa mà chưa xử lý không, và có ngoại lệ nào thỏa thuận bằng miệng không.
Trang này (trang Thuê nhà) có một bài khác về “trao đổi với chủ nhà nên cố gắng để lại chữ viết, để còn nhớ”. Ở đây dùng theo chiều ngược lại: giữa bên bán và người thuê có ghi chép bằng chữ không, vì những ghi chép đó về sau sẽ thành của bạn.
Nếu bạn muốn tự ở, đó là một con đường khác
Tự ở và tiếp tục cho thuê là hai kế hoạch hoàn toàn khác nhau, và chuyện có thể yêu cầu người thuê dọn đi hay không, mất bao lâu, có điều kiện gì, đều có quy định rõ ràng và mỗi nơi một khác. Đây là loại câu hỏi phải hỏi người có chuyên môn, không phải tự suy đoán.
Trang này (trang Công cụ) có một bài khác về “quy định thường không chỉ có một tầng, trước hết hỏi xem việc này do tầng nào quản”. Câu hỏi này thường đụng cùng lúc đến ba tầng: tiểu bang, quận (county) và thành phố.
Ngày giao dịch hoàn tất, thứ cần bàn giao không chỉ là chìa khóa
Trang này (trang Thuê nhà) có một bài khác về “nhận lại toàn bộ hợp đồng thuê của người khác, khác với việc thuê lại một phần”. Lần này bạn tiếp quản phía chủ nhà, nhưng thứ cần bàn giao vẫn là cả một xấp.
Trang này có một bài khác về “sổ hồ sơ của căn nhà, gom những thứ nằm rải rác thành một bộ”. Hợp đồng thuê, chứng từ tiền cọc, thông tin liên lạc của người thuê, và lịch sử báo sửa, tất cả đều cho vào bộ đó.
- Có thể hỏi ai
- Bản gốc hợp đồng thuê và mọi bản sửa đổi
- Số tiền cọc và chứng từ bàn giao
- Thông tin liên lạc của người thuê, và lá thư báo cho họ biết đã đổi chủ
- Lịch sử báo sửa và các hạng mục chưa xong
- Chìa khóa, thẻ ra vào và mọi mật mã
Phạm vi của bài này
Bài này nói về những mục bạn tự xác nhận được trước và sau khi trả giá, và những hồ sơ cần bàn giao; nội dung là cách làm. Bài không giải thích hiệu lực của bất kỳ điều khoản thuê nào, không trình bày quy định của bất kỳ nơi nào về cho thuê, chấm dứt hợp đồng hay tiền cọc, không đánh giá giá nào, và không phải là tư vấn pháp lý, tài chính hay bất động sản.
Có chấm dứt được không, thời hạn báo trước và cách xử lý tiền cọc, mỗi nơi quy định khác nhau và có thể thay đổi. Xin căn cứ theo quy định nơi bạn ở và văn bản hợp đồng, và hỏi người có chuyên môn đủ điều kiện.
Điểm chính
Trước khi bàn giá, lấy bản hợp đồng thuê đầy đủ, gồm phụ lục và mọi bản sửa đổi; người khác kể lại bằng miệng thì không tính. Bày bốn ngày ra trước: ngày bắt đầu, kết thúc và tự động gia hạn; thời hạn báo trước và do ai báo; tiền thuê đã thu đến ngày nào; tiền cọc ai giữ, bao nhiêu. Tiền cọc bàn như một mục riêng, vì người phải trả lại về sau là bạn; lấy luôn biên bản dọn vào và ảnh các hư hỏng sẵn có. Giấy và thực tế có khoảng cách, nên hỏi tiền thuê có đúng hạn không, có nợ không, có báo sửa chưa xử lý không, có ngoại lệ bằng miệng không. Muốn tự ở là con đường khác, và câu đó phải hỏi người có chuyên môn. Ngày giao dịch hoàn tất, thứ bàn giao là cả một xấp: bản gốc hợp đồng thuê, chứng từ tiền cọc, liên lạc của người thuê, lịch sử báo sửa, chìa khóa và mật mã.